Δικαιοσύνη, κοινωνικές σχέσεις.


imgres-1

Επίκουρος

Επίκουρος, ηθική, η θεραπεία της ψυχής [έκδοση ΤΟ ΒΗΜΑ, 2015, μετάφραση Γιώργου Ζωγραφίδη, σελίδες 163-169].

150 § XXXI. Το δίκαιο που πηγάζει από τη φύση είναι σύμβαση προς το κοινό συμφέρον, που σκοπό έχει να μην βλάπτουν και να μην βλάπτονται οι άνθρωποι μεταξύ τους.
§ ΧΧΧΠ. Δεν υφίσταται ούτε δίκαιο ούτε άδικο για όσα πλάσματα δεν μπόρεσαν να συνάψουν συνθήκες, ώστε να μην βλάπτουν το ένα το άλλο και να μην βλάπτονται. Το ίδιο συμβαίνει και με τους λαούς που δεν μπόρεσαν ή δεν θέλησαν να συνάψουν συνθήκες, ώστε να μην βλάπτουν ο ένας τον άλλο και να μην βλάπτονται.
§ ΧΧΧΠΙ. Η δικαιοσύνη δεν είναι κάτι καθαυτό, αλλά είναι μία συνθήκη ανάμεσα στους ανθρώπους να μην βλάπτει ο ένας τον άλλο και να μην βλάπτονται στις συναναστροφές τους, σε οποιοδήποτε τόπο και χρόνο.
151 § XXXIV. Η αδικία καθαυτή δεν είναι κακό. Είναι κακό ως προς τον φόβο που γεννά σε κάποιον η υποψία ότι δεν θα σταθεί δυνατόν να ξεφύγει από εκείνους που έχουν οριστεί να τιμωρούν τέτοιες πράξεις.
§ XXXV. Όποιος διέπραξε κρυφά κάτι από εκείνα που έχουν συμφωνηθεί για να μην βλάπτονται α άνθρωποι μεταξύ τους, δεν είναι δυνατόν να βεβαιωθεί ότι θα ξεφύγει -ακόμη κι αν μέχρι τώρα έχει ξεφύγει χιλιάδες φορές. Γιατί είναι άδηλο αν θα ξεφεύγει μέχρι να πεθάνει.
§ XXXVI. Ως προς αυτό που είναι κοινό, το δίκαιο είναι το ίδιο για όλους, επειδή είναι κάτι που συμφέρει στην κοινωνική ζωή. Αλλά ως προς την ιδιομορφία των διαφόρων τόπων και την ποικιλία των περιστάσεων, το ίδιο πράγμα δεν είναι για όλους δίκαιο.
152 § ΧΧΧII. Από τα πράγματα που θεωρήθηκαν δίκαια εκείνο που έχει αποδειχθεί ότι είναι ωφέλιμο για τις συνήθειες της κοινωνικής ζωής πρέπει να επέχει θέση δικαίου -είτε είναι το ίδιο για όλους είτε όχι. Αλλά εάν κάποιος θεσπίσει έναν νόμο ο οποίος δεν αποβεί προς το συμφέρον της κοινωνικής ζωής, τότε ο νόμος αυτός δεν έχει πλέον τη φύση του δικαίου. Και αυτό που κατά τον νόμο είναι συμφέρον, ακόμη κι αν μεταβάλλεται, για κάποιο χρονικό διάστημα εναρμονίζεται με τη γενική αντίληψη για το δίκαιο: κατά το διάστημα εκείνο δεν ήταν λιγότερο δίκαιο για όσους δεν ταράσσονται από τα κούφια λόγια, αλλά στρέφουν το βλέμμα τους στην πραγματικότητα.
153 § XXXVIII Εκεί όπου, ενώ οι συνθήκες δεν έχουν αλλάξει, τα πράγματα που θεωρούνταν κατά νόμο δίκαια φάνηκε στην πράξη ότι δεν εναρμονίζονται με τη γενική αντίληψη του δικαίου, αυτά τα πράγματα δεν είναι δίκαια. Αντίθετα, εκεί όπου οι συνθήκες έχουν αλλάξει και τα πράγματα που άλλοτε θεωρούνταν δίκαια δεν συμφέρουν πια, στην περίπτωση αυτή, όταν μεν συνέφεραν στην κοινωνική ζωή, ήσαν δίκαια, ενώ όταν αργότερα δεν συνέφεραν, δεν ήσαν πλέον δίκαια.
154 § XXXIX Όποιος έχει ρυθμίσει με τον καλύτερο τρόπο τις προσωπικές υποθέσεις του ως προς την ταραχή που προκαλείται από εξωτερικές αιτίες, αυτός έκανε συγγενικό του ό,τι ήταν δυνατό και ό,τι ήταν αδύνατο δεν το έκανε τουλάχιστον ξένο. Αλλά ως προς τα
πράγματα που δεν είχε τέτοια δύναμη, απέφυγε κάθε επαφή μαζί τους και απομάκρυνε από τη ζωή του οτιδήποτε θα συνέβαλε προς κάτι τέτοιο.
§ ΧL.Οσοι είχαν τη δύναμη να αποκτήσουν τη μέγιστη ασφάλεια από τους τριγύρω τους, έζησαν ο ένας με τον άλλον πολύ ευχάριστα, με την πιο σίγουρη εγγύηση· και, καθώς είχαν μεταξύ τους την πληρέστερη φιλική διάθεση, δεν οδύρονταν για όποιον πέθαινε πρόωρα, σαν να τον λυπούνταν.

Advertisements
This entry was posted in ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ and tagged . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε! Σχόλια στα σκουπίδια των greeklish διαγράφονται άμεσα.

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s